ദുർഗ മനോജ്

നമ്മുടെ മനസ്സ് പലപ്പോഴും ഒരു നിമിഷത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കി മുഴുവൻ വ്യക്തിത്വത്തെയും വിലയിരുത്തും. ഒരു പരാജയം, ഒരു തെറ്റ്, ഒരു നിരാശ. ഒക്കെ മതി സ്വയം പഴിക്കാനും അതുപോലെ മറ്റുള്ളവരെ വിധിക്കാനും. എന്നാൽ മനുഷ്യന്റെ തലച്ചോർ ജീവിതകാലം മുഴുവൻ പഠിക്കാനും മാറാനും കഴിവുള്ളതാണ്. അതുകൊണ്ട് ഒരു ഘട്ടം, എന്നാൽ മുഴുവൻ ജീവിതമെന്നല്ല അർത്ഥം.

നിഴലുകൾ ഉണ്ടാകും വെളിച്ചത്തിൻ്റെ ദിശ അനുസരിച്ച്. അതുപോലെ ജീവിതം മുന്നേറുന്നതനുസരിച്ച് അനുഭവങ്ങളും രൂപപ്പെടും. അവ നമ്മുടെ ഓർമയിൽ നിന്നും ഒരിക്കലും പൂർണമായി മാഞ്ഞുപോകണമെന്നില്ല. എന്നാൽ അവ നമ്മുടെ എല്ലാ തീരുമാനങ്ങളെയും നിയന്ത്രിക്കേണ്ടതില്ല. ഒരു അനുഭവത്തെ തിരിച്ചറിയുകയും, അതിന്റെ സ്വാധീനം മനസ്സിലാക്കുകയും ചെയ്തു കഴിഞ്ഞാൽ, പിന്നെ അതിനോട് പുതിയ രീതിയിൽ പ്രതികരിക്കാൻ നമുക്ക് കഴിയണം. അതാണ് സ്വയം നവീകരണം.

മറ്റുള്ളവരുടെ തെറ്റുകൾ നിരന്തരം ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നത് ചിലപ്പോൾ സ്വന്തം ഇമേജ് സംരക്ഷിക്കാനുള്ള ഒരു പ്രതിരോധ മാർഗം ആകാം. സ്വന്തം കുറവുകളിലേക്ക് നോക്കുന്നതിനേക്കാൾ മറ്റൊരാളുടെ കുറവ് കണ്ടെത്തുന്നത് മനസ്സിന് എളുപ്പമായിരിക്കും. അതുകൊണ്ട് ചിലർ മറ്റുള്ളവരുടെ ചെറിയ തെറ്റുകൾ വലുതാക്കി കാണിക്കുകയും, സ്വന്തം തെറ്റുകൾ മറച്ചുവയ്ക്കുകയും ചെയ്യും.

ഇങ്ങനെയുള്ള ഉള്ളിലെ ശബ്ദങ്ങൾ സത്യമാണെന്ന് തോന്നാം. എന്നാൽ അറിയുക, അവ ചിന്തകൾ മാത്രമാണ്, അല്ലാതെ തെളിയിക്കപ്പെട്ട വസ്തുതകളല്ല. ഒരു ചിന്തയെ തിരിച്ചറിയാൻ പഠിക്കുന്ന നിമിഷം, അതിൽ നിന്ന് അല്പം മാറി നിൽക്കാൻ പഠിച്ചു തുടങ്ങും.

ഈ കഥ നടന്നതോ എന്നതല്ല, ഈ കഥയ്ക്ക് നമ്മുടെ ചിന്തകളുമായി അഭേദ്യബന്ധമുണ്ട്. മനസ്സ് പലപ്പോഴും പഴയ കുറ്റബോധങ്ങളും അപമാനങ്ങളും വിട്ടുകളയാതെ ചുമന്നുനടക്കും. ചുമട് നിലത്തു വെക്കാൻ ഭയക്കുന്നതു പോലെയാണ് ഓർമകളുടെ ഭാരം ഒഴിവാക്കാൻ ഭയക്കുന്നതും. അവയെ നിരന്തരം ഓർക്കുന്നതുകൊണ്ട് അവ ഉണ്ടാക്കിയ മുറിവും അനുബന്ധ പ്രശ്നങ്ങളും പരിഹരിക്കപ്പെടില്ല. എന്നാൽ അവയെ അംഗീകരിച്ച്, ആവശ്യമെങ്കിൽ പുതിയ അർഥം നൽകാൻ തുടങ്ങുമ്പോൾ, ആ ഭാരം കുറയുന്നത് തിരിച്ചറിയാനാകും.

നമ്മുടെ ഓർമ്മകൾ ഒരു വീഡിയോ റെക്കോർഡർ പോലെയല്ല. ഓരോ തവണ ഓർക്കുമ്പോഴും, അവയെ നാം കൂടുതൽ സജീവമാക്കുന്നു. അതുകൊണ്ട് ബോധപൂർവം നല്ല അനുഭവങ്ങൾ ആവർത്തിച്ച് ഓർക്കുന്നത് മാനസിക സമതുലിതാവസ്ഥയ്ക്ക് സഹായകമാകും.

ഇതിലെ കഥ എത്ര നിസ്സാരമെന്നു ചിന്തിച്ചില്ലേ? അയ്യേ, ആരെങ്കിലും ഇത്ര ചെറിയ കാര്യത്തിനു പിണങ്ങുമോ എന്ന് ഓർത്തില്ലേ? ഇനി, എന്താണ് ആ മനുഷ്യൻ്റെ ചിന്തകളിൽ സംഭവിച്ചത് എന്നു നോക്കിയാലോ? നമ്മളെ വേദനിപ്പിക്കുന്ന ഒരു സംഭവം ഉണ്ടാകുമ്പോൾ, നമ്മുടെ മസ്തിഷ്കം സംഭവത്തെ മാത്രമായി ഓർക്കുന്നില്ല. അതിന് നമ്മൾ നൽകിയ അർത്ഥവും അപ്പോഴുണ്ടായ വൈകാരിക തലവും ആ ഓർമ്മയുടെ ഭാഗമാകുന്നു.

നമ്മുടെ തലച്ചോർ വേദനയുള്ള അനുഭവങ്ങൾക്ക് കൂടുതൽ പ്രാധാന്യം നൽകുന്ന പ്രവണത കാണിക്കാം. അതിനാൽത്തന്നെ നമുക്കു ലഭിക്കുന്ന പ്രശംസകളും കരുതലും ലഭിച്ച നിമിഷങ്ങൾ പിന്നിലേക്ക് പോകാം. ബോധപൂർവം ആ നല്ല ഓർമ്മകൾ വീണ്ടും വിളിച്ചുവരുത്തുമ്പോൾ, അവയ്ക്കും വീണ്ടും മാനസിക പ്രാധാന്യം ലഭിക്കാൻ തുടങ്ങും.

നമ്മുടെ ശ്രദ്ധ ഒരു കാര്യത്തിൽ തുടർച്ചയായി കേന്ദ്രീകരിക്കുമ്പോൾ, അതിന് മനസ്സിൽ കൂടുതൽ പ്രാധാന്യം ലഭിക്കുന്നു. ഒരു പരാജയം, ഒരു തെറ്റ്, ഒരു വിമർശനം, ഒരു വേദന എന്നിവയിലേക്ക് മാത്രം ശ്രദ്ധ ചുരുങ്ങുമ്പോൾ, അതാണ് നമ്മുടെ മുഴുവൻ ജീവിതമെന്ന് തോന്നാം. എന്നാൽ നമ്മുടെ ജീവിതത്തിൽ അതിനൊപ്പം തന്നെ വിജയങ്ങളും ബന്ധങ്ങളും കഴിവുകളും സ്നേഹവും സാധ്യതകളും ഉണ്ടാകും. ശ്രദ്ധ മാറുമ്പോൾ ജീവിതത്തിന്റെ ചിത്രം മാറുന്നതായി അനുഭവപ്പെടും.

മനസ്സിന് സ്വാഭാവികമായി ഭീഷണികളും നഷ്ടങ്ങളും കൂടുതൽ ശ്രദ്ധിക്കാനുള്ള പ്രവണതയുണ്ട്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ദുഃഖകരമായ അനുഭവങ്ങൾ കൂടുതൽ വ്യക്തമായി ഓർമ്മയിൽ തങ്ങിനിൽക്കും. ഇതേ തലച്ചോറിന് മറ്റൊരു കഴിവുമുണ്ട്. നാം ബോധപൂർവം നല്ല അനുഭവങ്ങളിലേക്കു ശ്രദ്ധ തിരിക്കുമ്പോൾ, ആ ഓർമ്മകളും കൂടുതൽ ശക്തമായി നിലനിൽക്കാൻ തുടങ്ങും. (തലച്ചോറിന് പക്ഷഭേദമില്ല.)