“ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വിലപിടിപ്പുള്ള വിഭവം ഇനി എണ്ണയല്ല; പ്രതിഭയും മൂലധനവുമാണ്” – ഈ സത്യം ദുബായ് എങ്ങനെ ലോകത്തേക്കാൾ മുന്നേ തിരിച്ചറിഞ്ഞു?
ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ലോക സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയെ നിർണയിച്ചത് പ്രകൃതിവിഭവങ്ങളായിരുന്നു. എണ്ണയുള്ള രാജ്യങ്ങൾ സമ്പന്നരായി, കൽക്കരിയുള്ള രാജ്യങ്ങൾ വ്യവസായ ശക്തികളായി, ധാതുസമ്പത്ത് കൈവശമുള്ള രാജ്യങ്ങൾ ആഗോള ഉൽപ്പാദനത്തിന്റെ കേന്ദ്രങ്ങളായി. എന്നാൽ ഇരുപത്തൊന്നാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ മൂന്നാം ദശകത്തിൽ ലോകം മറ്റൊരു യുഗത്തിലേക്ക് കടക്കുകയാണ്. ഇന്ന് ഏറ്റവും വിലപിടിപ്പുള്ള വിഭവം എണ്ണയല്ല, സ്വർണ്ണമല്ല, ഭൂമിയുമല്ല മനുഷ്യന്റെ അറിവും സൃഷ്ടിപരമായ ചിന്തയും ആണത്.
ഈ മാറ്റം ലോകത്തിലെ പല രാജ്യങ്ങളും തിരിച്ചറിഞ്ഞത് അടുത്ത കാലത്താണ്. എന്നാൽ യുഎഇ, പ്രത്യേകിച്ച് ദുബായ്, ഈ യാഥാർഥ്യം വളരെ നേരത്തെ മനസ്സിലാക്കി. അതുകൊണ്ടാണ് അവർ എണ്ണപ്പാടങ്ങൾ വികസിപ്പിക്കുന്നതിനേക്കാൾ സർവകലാശാലകൾക്കും ഗവേഷണകേന്ദ്രങ്ങൾക്കും ഫിനാൻഷ്യൽ ഹബ്ബുകൾക്കും ടെക്നോളജി പാർക്കുകൾക്കും കൂടുതൽ പ്രാധാന്യം നൽകിയത്.
ഒരു നഗരം പ്രതിഭയെ ആകർഷിക്കണമെങ്കിൽ ഉയർന്ന ശമ്പളം മാത്രം മതിയാകില്ല. ഒരു AI ഗവേഷകൻ, ഒരു നൊബേൽ സമ്മാന ജേതാവ്, ഒരു മെഡിക്കൽ ശാസ്ത്രജ്ഞൻ, ഒരു സ്റ്റാർട്ടപ്പ് സ്ഥാപകൻ, ഒരു ആഗോള നിക്ഷേപകൻ – ഇവർ ഒരിടം താമസിക്കാൻ തീരുമാനിക്കുമ്പോൾ അവർ വിലയിരുത്തുന്നത് ജീവിതത്തിന്റെ സമഗ്രഗുണനിലവാരമാണ്. സുരക്ഷ, വിദ്യാഭ്യാസം, ആരോഗ്യസംരക്ഷണം, നിയമവ്യവസ്ഥ, ഡിജിറ്റൽ അടിസ്ഥാനസൗകര്യം, സാംസ്കാരിക വൈവിധ്യം, യാത്രാസൗകര്യം, ഭരണത്തിന്റെ കാര്യക്ഷമത – ഇവയെല്ലാം ചേർന്നാണ് ഒരു നഗരം പ്രതിഭയുടെ ലക്ഷ്യസ്ഥാനമാകുന്നത്.
ദുബായ് ഈ സമവാക്യം വളരെ കൃത്യമായി മനസ്സിലാക്കി. അതുകൊണ്ടാണ് അവർ ലോകത്തിലെ മികച്ച ആശുപത്രികൾക്കും അന്താരാഷ്ട്ര സർവകലാശാലകൾക്കും ഗവേഷണ സ്ഥാപനങ്ങൾക്കും ആഗോള ബാങ്കുകൾക്കും ഒരേ നഗരത്തിൽ ഇടം നൽകിയത്. ഒരു പ്രതിഭയ്ക്ക് ജോലി മാത്രമല്ല, ജീവിതവും കുടുംബവും ഭാവിയും ഇവിടെ സുരക്ഷിതമാണെന്ന വിശ്വാസം സൃഷ്ടിക്കുകയായിരുന്നു അവരുടെ ലക്ഷ്യം.
എന്നാൽ പ്രതിഭയെ കൊണ്ടുവരുന്നതിലും വലിയ വെല്ലുവിളി അവരെ നിലനിർത്തുക എന്നതാണ്. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ച എഞ്ചിനീയർമാർക്കും ഗവേഷകർക്കും ഇന്ന് ന്യൂയോർക്ക്, സിംഗപ്പൂർ, ലണ്ടൻ, ടൊറന്റോ, റിയാദ്, സിലിക്കൺ വാലി എന്നിവിടങ്ങളിൽ ഒരുപോലെ അവസരങ്ങളുണ്ട്. അതുകൊണ്ട് മത്സരം ശമ്പളത്തിന്റേതല്ല; ജീവിതനിലവാരത്തിന്റെയും ഭാവിയുടെയും മത്സരമാണ്.
ഈ വെല്ലുവിളിയെ നേരിടാൻ ദുബായ് മൂന്ന് തലങ്ങളിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നു.
ഒന്നാമത്, ദീർഘകാല സ്ഥിരത.
ഏതാനും വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് വരെ ഭൂരിഭാഗം പ്രവാസികളും രണ്ട് വർഷത്തെ വിസകളിലായിരുന്നു ജീവിച്ചിരുന്നത്. ഇന്ന് ഗോൾഡൻ വിസ, ദീർഘകാല താമസാനുമതി, നിക്ഷേപകർക്കും ശാസ്ത്രജ്ഞർക്കും സംരംഭകർക്കുമുള്ള പ്രത്യേക പദ്ധതികൾ എന്നിവയിലൂടെ അവർ ഒരു വ്യക്തിയോട് പറയുന്നത് ഇതാണ്: “നിങ്ങൾക്ക് ഇവിടെ കരിയർ മാത്രമല്ല, ഭാവിയും സുരക്ഷിതമാക്കാം.”
രണ്ടാമത്, ആഗോള ബന്ധം.
ഒരു ടെക് കമ്പനി സ്ഥാപിക്കുന്ന സംരംഭകന് യൂറോപ്പിലേക്കും ഇന്ത്യയിലേക്കും ആഫ്രിക്കയിലേക്കും ഒരേ ദിവസത്തിൽ യാത്ര ചെയ്യാൻ കഴിയണം. ഒരു നിക്ഷേപകന് ലോകത്തിന്റെ ഏത് ഭാഗത്തുനിന്നും തന്റെ ബിസിനസ് നിയന്ത്രിക്കാൻ കഴിയണം. ഈ കണക്റ്റിവിറ്റിയാണ് ദുബായുടെ ഏറ്റവും വലിയ മത്സരശേഷി.
മൂന്നാമത്, നിരന്തരമായ പുനർനിർമ്മാണം.
ലോകം മാറുമ്പോൾ ദുബായ് മാറാൻ മടിക്കുന്നില്ല. ആർട്ടിഫിഷ്യൽ ഇന്റലിജൻസ് വന്നപ്പോൾ അവർ AI മന്ത്രാലയം രൂപീകരിച്ചു. കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം ചർച്ചയായപ്പോൾ ഗ്രീൻ എനർജിയിലേക്ക് നിക്ഷേപിച്ചു. ഫിൻടെക് വളർന്നപ്പോൾ പുതിയ സാമ്പത്തിക മേഖലകൾ സൃഷ്ടിച്ചു. ഓരോ പുതിയ സാങ്കേതിക തരംഗവും അവർ ഭീഷണിയായി കണ്ടില്ല; പുതിയ വിപണിയായി കണ്ടു.
എന്നാൽ ദുബായുടെ യഥാർത്ഥ ദൂരക്കാഴ്ച ഇതിലും വലുതാണ്. അവർ ഇന്നത്തെ പ്രതിഭയെ മാത്രമല്ല, നാളത്തെ പ്രതിഭയെ സൃഷ്ടിക്കുന്ന വിദ്യാഭ്യാസ വ്യവസ്ഥയിലും നിക്ഷേപിക്കുന്നു. ലോകോത്തര സർവകലാശാലകൾ, ഗവേഷണ കേന്ദ്രങ്ങൾ, നവീകരണ ലാബുകൾ, സ്റ്റാർട്ടപ്പ് ഇൻക്യുബേറ്ററുകൾ, വെഞ്ചർ ക്യാപിറ്റൽ ഫണ്ടുകൾ—ഇവയെല്ലാം ഒരേ സാമ്പത്തിക ശൃംഖലയുടെ ഭാഗമാണ്. കാരണം അവർ മനസ്സിലാക്കിയ ഒരു സത്യമുണ്ട്: പ്രതിഭ ഇറക്കുമതി ചെയ്യാം, പക്ഷേ ദീർഘകാല സാമ്പത്തിക ശക്തിക്ക് പ്രതിഭയെ വളർത്തുകയും വേണം.
ഇതോടൊപ്പം മൂലധനത്തെക്കുറിച്ചുള്ള അവരുടെ സമീപനവും ശ്രദ്ധേയമാണ്. പണം വരുന്നത് മാത്രം അവർ ലക്ഷ്യമിടുന്നില്ല. പണം ഇവിടെ നിൽക്കുകയും, ഇവിടെ നിന്ന് ലോകത്തിലേക്ക് വീണ്ടും നിക്ഷേപിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്ന ഒരു സാമ്പത്തിക ചക്രം സൃഷ്ടിക്കുകയാണ്. അതുകൊണ്ടാണ് കോർപ്പറേറ്റ് നിക്ഷേപ ഓഫീസുകൾ, സ്വകാര്യ ഇക്വിറ്റി ഫണ്ടുകൾ, വെഞ്ചർ ക്യാപിറ്റൽ, ആഗോള ബാങ്കുകൾ, ഡിജിറ്റൽ ഫിനാൻസ് സ്ഥാപനങ്ങൾ എന്നിവയെല്ലാം ഒരേ നഗരത്തിൽ കേന്ദ്രീകരിക്കാൻ അവർ ശ്രമിക്കുന്നത്.
അടുത്ത ഇരുപത് വർഷം ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ മത്സരം എണ്ണ ഉൽപാദിപ്പിക്കുന്ന രാജ്യങ്ങൾ തമ്മിലായിരിക്കില്ല. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ച പ്രതിഭയെ ആകർഷിക്കാൻ കഴിയുന്ന നഗരങ്ങൾ തമ്മിലായിരിക്കും. മികച്ച ശാസ്ത്രജ്ഞൻ എവിടെ ജീവിക്കണം? മികച്ച AI ഗവേഷകൻ എവിടെ കമ്പനി തുടങ്ങണം? ഏറ്റവും വലിയ നിക്ഷേപ ഓഫീസ് എവിടെ സ്ഥാപിക്കണം? ഈ ചോദ്യങ്ങൾക്ക് ലഭിക്കുന്ന ഉത്തരങ്ങളാണ് ഭാവിയിലെ സാമ്പത്തിക ഭൂപടം നിർണയിക്കുക.
ദുബായുടെ ഏറ്റവും വലിയ ദർശനം ഇവിടെ തന്നെയാണ്. അവർ എണ്ണ വിൽക്കുന്ന രാജ്യമെന്ന തിരിച്ചറിയലിൽ നിന്ന് മാറി അറിവ്, പ്രതിഭ, മൂലധനം, നവീകരണം എന്നിവയുടെ ആഗോള വിപണിയായി സ്വയം പുനർനിർമിക്കുകയാണ്. ഇത് ഒരു ദശകത്തിന്റെ പദ്ധതിയല്ല; അമ്പത് വർഷത്തെ സാമ്പത്തിക രൂപകൽപ്പനയാണ്.
ഒരുപക്ഷേ അതാണ് ദുബായുടെ ഏറ്റവും വലിയ പാഠം. ഒരു രാജ്യം സമ്പന്നമാകുന്നത് പ്രകൃതിവിഭവങ്ങൾ കൊണ്ടല്ല; ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ച മനുഷ്യവിഭവശേഷിയെയും മൂലധനത്തെയും വിശ്വാസത്തോടെ ആകർഷിക്കാനും അവരെ ദീർഘകാലം നിലനിർത്താനും കഴിയുന്ന സംവിധാനങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുമ്പോഴാണ്. ദുബായ് ഇന്ന് ആ സംവിധാനത്തെ നിർമ്മിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്. അതിന്റെ വിജയം എണ്ണയുടെ വിലയല്ല നിർണയിക്കുക; ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും മികച്ച പ്രതിഭകൾ അടുത്ത തലമുറയിലും ദുബായെ അവരുടെ ഭാവിയുടെ വിലാസമായി തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നുണ്ടോ എന്നതാണ് നിർണയിക്കുക. അതിനുള്ള അടിസ്ഥാനസൗകര്യവും നയപരമായ ദിശയും സൃഷ്ടിക്കാനുള്ള ശ്രമമാണ് ഇന്ന് ദുബായുടെ ഏറ്റവും വലിയ നിക്ഷേപം.
